Temat naszego tekstu dotyczy kwestii systemów gaśniczych – istotnych zarówno dla instytucji publicznych, jak i przedsiębiorstw oraz przemysłu. Nie budzi wątpliwości, że prawidłowe zabezpieczenie budynku, maszyny czy np. urządzeń medycznych przed ogniem to sprawa szczególnie ważna. Potwierdza to doświadczenie inżynierów, architektów i strażaków.

Spis treści:

Jakie czynniki uwzględnić, dobierając instalację ppoż.?
Sprawdzenie wiedzy i umiejętności Twoich partnerów
Kilka słów o pomyłkach
Inwestorskie wyzwania
Pozorne i prawdziwe oszczędności
FAQ – Najczęściej zadawane pytania

Na co zwrócić uwagę przy wyborze Stałych Urządzeń Gaśniczych (SUG) G, by uniknąć błędów i kosztownych pomyłek?

Nasze doświadczenie w projektowaniu i serwisie systemów gaśniczych, np. STILDE SI i STILDE SW, pokazuje, że dobór systemu to kwestia priorytetowa. Dotyczy to każdego inwestora, nie tylko z sektorów gospodarki wymagających zastosowania szczególnych technologii (np. sprzęt wojskowy, sektor morski czy energetyka).

Weryfikacja kompetencji wykonawców i podwykonawców

Z pewnością warto kierować się specjalistyczną wiedzą, nie tylko gdy chodzi o sam montaż i pierwsze uruchomienie urządzeń. Dzięki temu od samego początku uda się uniknąć potknięć, a co za tym idzie – np. konieczności przebudowy obiektu lub wymiany instalacji gaśniczych.

Pamiętaj, że spełnienie wymogów prawnych wynikających z ustawy o ochronie ppoż. albo przepisów dotyczących urządzeń podlegających UDT to tylko niezbędne minimum. W naszej działalności, począwszy od projektowania aż po serwis urządzeń (np. zawierających gazy fluorowane), nie poprzestajemy na tym, co konieczne. Idziemy dalej, kierując się najwyższymi standardami ujętymi w normach ISO i PN-EN. Dążymy także, zwłaszcza w ramach szkoleń i współpracy z naszymi partnerami, do dzielenia się wiedzą i przekonywania, że warto „iść o krok dalej”. Takie podejście gwarantuje prawdziwy profesjonalizm, nie tylko gdy chodzi o sam montaż czy konserwację zaawansowanych technicznie SUG i Miejscowych Urządzeń Gaśniczych (MUG).

Pięć pomyłek przy doborze systemu gaśniczego, których możesz uniknąć

Zastanawiając się, jak wybrać system gaśniczy, z pewnością zauważyłeś/aś, że na rynku oferowane są różnorodne rozwiązania. Gazowe urządzenia gaśnicze mogą wykorzystywać chemiczne czyste środki gaśnicze, np. fluoroketon FK-5-1-12 stosowany w STILDE SK, albo gazy obojętne i ich mieszaniny, np. IG-55 oraz IG-541 stosowane w systemach STILDE SI i STILDE SW. Zróżnicowane są także rodzaje dysz czy pojemność butli. Duże znaczenie mają również regulacje prawne, w tym – jeżeli zastosowany środek gaśniczy i zakres wykonywanych prac podlegają przepisom dotyczącym fluorowanych gazów cieplarnianych – wymagania związane z kwalifikacjami i certyfikacją personelu oraz przedsiębiorców. Łatwo zatem o pomyłki takie jak:

1. Dążenie do pozornych oszczędności,
2. Brak doszczelnienia pomieszczeń i określenia ich odporności na ciśnienie,
3. Zaniechanie dokładnego zbadania rodzaju ryzyka pożarowego i jego specyfiki,
4. Pominięcie sprawdzenia kwalifikacji współpracowników,
5. Lekkomyślne podejście do przeglądów, konserwacji, a z czasem też modernizacji urządzeń, nawet najbardziej nowoczesnych, np. generatorów typu EXXFIRE.

Jakie wyzwania stoją przed Tobą jako inwestorem?

By uniknąć schematycznego podejścia, trzeba ustalić, co ma być chronione, jaka jest specyfika budynku (np. czy są w nim stale obecni ludzie), jakie urządzenia w nim pracują lub mają być zamontowane, jaka jest kubatura oraz jakie parametry pożarowe mają materiały palne. Inne SUG, np. STILDE SW z chroniącą nośniki danych technologią stałego wypływu, sprawdzą się w szpitalu, inne w muzeum, a jeszcze inne np. w zakładach chemicznych czy warsztatach kolejowych. Kluczem jest zawsze audyt i rozwiązania „szyte na miarę”, a co za tym idzie – dopasowane do potrzeb inwestora. Dobry inżynier chroni się przed rutyną i dąży do myślenia „out of the box”, również gdy chodzi o projekt budowlany i projekt wykonawczy.

Konieczne jest również sprawdzenie szczelności pomieszczeń. W Stałych Urządzeniach Gaśniczych Gazowych działających metodą gaszenia całkowitego szczelność chronionej kubatury ma kluczowe znaczenie dla utrzymania stężenia projektowego przez wymagany czas. W przypadku MUG chroniących pojedynczą maszynę lub jej obudowę ocenia się przede wszystkim szczelność i wentylację chronionej mikrostrefy, jej geometrię oraz sposób rozprowadzenia środka gaśniczego. . Pamiętaj zatem o przeprowadzeniu oględzin, pomiarów i testów szczelności, a także o ewentualnych adaptacjach. Zwróć uwagę na zapewnienie odporności konstrukcji na zwiększone przez wyrzut gazu ciśnienie, jak również na niezbędne prace, np. montaż klap odciążających oraz rozplanowanie położenia dysz. Widać tu znaczenie wiedzy fachowców, którzy będą pamiętać o detalach, odciążając w ten sposób np. głównego wykonawcę.

Sprawdź także, czy Twoi współpracownicy, np. wykonujący prace budowlane poprzedzające instalację czy modernizację SUG i jego odbiór, mają odpowiednie kwalifikacje, uprawnienia (np. elektryczne) i doświadczenie. Dobrym pomysłem jest zorientowanie się w ich referencjach i opiniach o jakości realizowanych przez nich robót budowlanych.

Weź pod uwagę, że trzeba przygotować plan corocznych przeglądów SUG i MUG (m.in. dysz, przewodów, elektroniki). Dobrym pomysłem jest zawarcie umowy serwisowej na dłuższy okres oraz zapewnienie wymaganych badań odbiorczych i okresowych zbiorników ciśnieniowych oraz, jeżeli jest to wymagane, ważnej decyzji UDT zezwalającej na ich eksploatację. Pomyśl też o szkoleniu Twego zespołu, zwłaszcza gdy chodzi o procedury bezpieczeństwa.

Dobrze wydane pieniądze – jak uchronić się przed piątym błędem?

Ponieważ od lat opracowujemy, wytwarzamy i serwisujemy nowoczesne urządzenia gaśnicze (np. generatory EXXFIRE), doskonale wiemy, że finanse mają znaczenie. Żaden inwestor nie dysponuje nieograniczonym budżetem. Mimo to jasne jest, że kierowanie się wyłącznie kryterium oszczędności, a zwłaszcza szukanie najtańszych ofert, to jedynie iluzja gospodarności.

Gdy chodzi o urządzenia tworzące system przeciwpożarowy , „okazyjna” oferta może oznaczać niższą jakość. Skutkiem będzie też dobór systemu co prawda tańszego, lecz niedostosowanego do wymogów danego budynku czy urządzenia. Dobrym przykładem jest wybór instalacji wodnej (tryskaczy) w serwerowni, muzeum albo archiwum zawierającym dokumenty, książki czy drewniane meble. Piana gaśnicza może natomiast powodować korozję i uszkadzać układy scalone oraz inne delikatne elementy elektroniczne. Szczególnej ostrożności wymaga stosowanie dwutlenku węgla (CO₂). Jego stężenia gaśnicze są niebezpieczne dla ludzi i zwierząt, ponieważ mogą doprowadzić do utraty przytomności, niedotlenienia, a nawet śmierci. Systemy CO₂ stosuje się przede wszystkim w odpowiednio zabezpieczonych przestrzeniach, zwłaszcza takich, w których ludzie nie przebywają stale. Wymagają one właściwego alarmowania, procedur ewakuacyjnych, zabezpieczeń przed przypadkowym wyzwoleniem oraz – zależnie od projektu – opóźnienia uruchomienia instalacji.

Remedium okazuje się zlecenie wspomnianej już analizy ryzyka pożarowego, np. dla maszyn, które ma chronić MUG typu STILDE M albo DOCTOR FIRE. Pełna wiedza oparta na kosztorysach i audycie pozwoli na dobranie optymalnego środka gaśniczego i zaprojektowanie efektywnej instalacji. Dzięki temu Twoje pieniądze nie zostaną zmarnowane.

Często zadawane pytania (FAQ)

Jakie są najczęstsze błędy popełniane przy wyborze systemu gaszenia?

Do najczęstszych błędów należą: wybór najtańszej oferty bez uwzględnienia specyfiki obiektu, brak weryfikacji szczelności pomieszczenia (co uniemożliwia utrzymanie stężenia gaśniczego), nieprzeprowadzenie dokładnej analizy ryzyka pożarowego, powierzenie prac niewykwalifikowanym wykonawcom oraz zaniedbanie regularnych przeglądów i konserwacji.

Dlaczego brak testu szczelności pomieszczenia może zniweczyć działanie SUG?

Stałe urządzenia gaśnicze (SUG) wykorzystujące gazy wymagają utrzymania odpowiedniego stężenia środka gaśniczego przez określony czas (tzw. czas retencji), aby skutecznie zdusić ogień. Jeśli pomieszczenie nie jest dostatecznie szczelne lub nie ma odpowiedniej odporności ciśnieniowej, gaz ulotni się zbyt szybko, a system nie spełni swojej roli.

Czym grozi kierowanie się wyłącznie ceną przy doborze instalacji PPOŻ.?

Szukanie pozornych oszczędności często prowadzi do wyboru niewłaściwego środka gaśniczego lub urządzeń o niskiej jakości. Przykładowo, zastosowanie instalacji wodnej (tryskaczowej) w serwerowni czy archiwum może doprowadzić do nieodwracalnego zniszczenia sprzętu elektronicznego lub cennych dokumentów, generując straty wielokrotnie przewyższające koszt dedykowanego systemu gazowego.

Na co zwrócić uwagę przy weryfikacji kompetencji wykonawcy systemu ppoż.?

Należy sprawdzić doświadczenie wykonawcy w danej technologii, kwalifikacje personelu, wymagane certyfikaty F-gazowe personelu i przedsiębiorcy, jeśli dotyczą danego środka i zakresu prac, autoryzację producenta, dokumenty zastosowanych wyrobów, stosowane narzędzia projektowe oraz referencje. Certyfikat systemu zarządzania ISO nie zastępuje kwalifikacji do projektowania lub serwisowania konkretnego systemu.  Warto upewnić się, że firma oferuje pełne wsparcie – od audytu i projektu po serwis.

Jak często należy przeprowadzać konserwację i przeglądy systemów gaśniczych?

Przeglądy i konserwacja SUG oraz MUG powinny być przeprowadzane regularnie, zgodnie z wymaganiami prawnymi, normami technicznymi oraz zaleceniami producenta (nie rzadziej niż raz w roku). Obejmują one kontrolę stanu elektroniki, przewodów, dysz oraz wymaganą prawem legalizację butli ze środkiem gaśniczym.