Prawidłowy dobór Stałego Urządzenia Gaśniczego Gazowego wymaga szczegółowej analizy chronionego obiektu, rodzaju materiałów palnych oraz specyfiki i sposobu użytkowania przestrzeni. Na podstawie przewidywanego scenariusza pożarowego projektant określa odpowiedni środek gaśniczy, wymagane stężenie, czas wyładowania oraz rozwiązania służące ochronie ludzi i infrastruktury.

Najważniejsze informacje:

• Dobór systemu opiera się na specyfice chronionej strefy (np. serwerownia, archiwum, rozdzielnia), a nie wyłącznie na nazwie pomieszczenia.
• Wybór pomiędzy gazami obojętnymi a chemicznymi zależy od klasy pożaru, kubatury, mechanizmu gaszenia oraz wymagań funkcjonalnych, a nie od samej liczby butli.
• W pomieszczeniach, w których mogą przebywać ludzie, projekt musi uwzględniać stężenie środka gaśniczego, czas ekspozycji, alarmowanie, opóźnienie wyładowania i warunki ewakuacji oraz możliwość ręcznego wstrzymania procedury.
• Skuteczność gaszenia przestrzennego zależy od osiągnięcia i utrzymania wymaganego stężenia środka gaśniczego, a projekt musi uwzględniać również zmiany ciśnienia podczas wyładowania i ewentualną potrzebę zastosowania urządzeń odciążających.
• W serwerowniach szczególne znaczenie ma ograniczenie hałasu podczas wyładowania środka gaśniczego, dlatego w systemach STILDE SI i STILDE SW można stosować dysze z tłumikami akustycznymi, uwzględnione w obliczeniach konkretnej instalacji.

Jakie czynniki decydują o wyborze Stałego Urządzenia Gaśniczego Gazowego?

Wybór Stałego Urządzenia Gaśniczego Gazowego powinien wynikać z analizy chronionego obiektu, rodzaju materiałów palnych, sposobu użytkowania pomieszczenia. Projektant musi ustalić, jakie zagrożenie ma zostać opanowane i jakie warunki musi spełnić ochrona. Dopiero wtedy można porównać możliwe środki gaśnicze, wymagane stężenie, czas wyładowania, wpływ na ludzi, urządzenia i konstrukcję pomieszczenia.

Dlaczego specyfika pomieszczenia zmienia wymagania projektowe?

Prawidłowy dobór zabezpieczenia zawsze wymaga rozpoznania rzeczywistego scenariusza pożarowego, a nie opierania się wyłącznie na ogólnej nazwie pomieszczenia. Inaczej analizuje się serwerownię, inaczej archiwum, rozdzielnię elektryczną czy magazyn cennych zbiorów.

W zależności od przeznaczenia strefy, kluczowe stają się odmienne priorytety techniczne:

• Serwerownie i Data Center: szczególne znaczenie ma ograniczenie ryzyka przestojów, hałasu podczas wyładowania środka gaśniczego oraz jego oddziaływania na wrażliwe urządzenia i nośniki danych.
• Archiwa i magazyny zbiorów: przy doborze systemu należy uwzględnić właściwości przechowywanych materiałów, ich wrażliwość na działanie środka gaśniczego oraz ryzyko powstania szkód wtórnych.
• Rozdzielnie elektryczne: należy uwzględnić obecność urządzeń pod napięciem, organizację wentylacji oraz rozmieszczenie przestrzeni kablowych.

Gazy obojętne czy chemiczne – jak dobrać odpowiedni środek gaśniczy?

Środek gaśniczy powinien zostać dobrany w oparciu o przewidywaną klasę pożaru, charakter chronionego obiektu oraz właściwości zabezpieczanych materiałów. Ocena poszczególnych technologii powinna uwzględniać całokształt wymagań technicznych i funkcjonalnych obiektu, a nie opierać się wyłącznie na liczbie zastosowanych butli.

Kiedy i jak projektować system w strefach z obecnością ludzi?

Jeżeli w pomieszczeniu mogą przebywać ludzie, projekt musi uwzględniać dopuszczalne stężenia, czas ekspozycji, sposób alarmowania, zwłokę przed wyładowaniem, drogi ewakuacji i możliwość ręcznego wstrzymania procedury. Czas wyładowania powinien być zgodny z wymaganiami dla danego rozwiązania.

Dlaczego szczelność kubatury jest warunkiem skutecznego gaszenia?

System całkowitego wypełnienia jest skuteczny tylko wtedy, gdy w chronionej przestrzeni można osiągnąć i utrzymać wymagane stężenie. Dlatego przed doborem liczby zbiorników trzeba prawidłowo określić kubaturę, uwzględniając podłogę techniczną czy sufit podwieszany. Konieczne jest także rozpoznanie szczelin, otworów wentylacyjnych i przepustów instalacyjnych. Rodzaj gazu nie rozwiąże problemu nieszczelnego pomieszczenia.

Jak zabezpieczyć konstrukcję i sprzęt IT przed skutkami wyładowania gazu?

Wprowadzenie środka gaśniczego powoduje zmianę ciśnienia w strefie. Jej przebieg zależy między innymi od rodzaju środka, ilości gazu, czasu wyładowania i szczelności. Projektant musi znać dopuszczalną wytrzymałość przegród oraz określić potrzebę zastosowania urządzeń odciążających. W przypadku serwerowni należy dodatkowo uwzględnić hałas i oddziaływanie strumienia z dysz. Dla instalacji STILDE SI i STILDE SW chroniących wrażliwą infrastrukturę IT właściwym rozwiązaniem są dysze z tłumikiem ciśnienia akustycznego, uwzględnione w obliczeniach konkretnego systemu.

W jaki sposób weryfikuje się obliczenia w instalacjach wielostrefowych?

W ramach weryfikacji projektowej kontroli podlegają następujące parametry techniczne:

• Ilość środka gaśniczego: dobrana ściśle do kubatury i stężenia projektowego.
• Czas wyładowania: zgodny z normowymi wymogami dla danego gazu.
• Średnice rurociągów oraz ciśnienia robocze: weryfikowane w obliczeniach hydraulicznych w celu uzyskania wymaganych parametrów przepływu środka gaśniczego.
• Wielkości otworów dysz: zapewniające równomierność rozdziału środka w całej strefie.

W systemie wielostrefowym obliczenia wykonuje się dla każdej strefy, ponieważ długości tras, opory i wymagane ilości środka mogą się różnić. Wynik obliczeń musi być spójny z rysunkami i zestawieniem materiałowym.

Czym kierować się przy wielokryterialnym doborze systemu gaśniczego?

Dobór środka gaśniczego i systemu jest analizą wielokryterialną. Najlepsze rozwiązanie to nie zawsze to, które ma najmniej zbiorników albo najkrótszą instalację. Powinno ono skutecznie odpowiadać na konkretne zagrożenie, być bezpieczne dla ludzi i wyposażenia, możliwe do wykonania w danym obiekcie oraz zapewniać oczekiwaną dostępność ochrony. Rolą projektanta jest połączenie tych wymagań w jeden spójny i weryfikowalny układ.

Najczęściej zadawane pytania (FAQ)

Czy system gaśniczy gazowy jest bezpieczny dla ludzi znajdujących się w pomieszczeniu?

Bezpieczeństwo osób przebywających w chronionym pomieszczeniu zależy od rodzaju środka gaśniczego, stężenia projektowego oraz zastosowanych zabezpieczeń. Projekt powinien uwzględniać m.in. dopuszczalny czas ekspozycji, alarmowanie, opóźnienie wyładowania i warunki ewakuacji. Nowoczesne systemy na gazy obojętne i chemiczne projektuje się z uwzględnieniem bezpiecznych poziomów stężeń, a wyładowanie poprzedzone jest sygnalizacją ostrzegawczą oraz programowaną zwłoką czasową umożliwiającą ewakuację.

Czym różni się system STILDE SW od STILDE SI w ochronie serwerowni?

STILDE SI i STILDE SW wykorzystują gazy obojętne. Przy ochronie wrażliwej infrastruktury IT istotne jest ograniczenie hałasu wyładowania, m.in. przez zastosowanie odpowiednio dobranych dysz z tłumikami akustycznymi. STILDE SW wykorzystuje ponadto zawory ze stałym wypływem, co wpływa na charakterystykę wyładowania środka gaśniczego.

Jak sprawdzić, czy pomieszczenie utrzyma gaz gaśniczy przez wymagany czas?

Test szczelności pomieszczenia Door Fan Test (DFT) pozwala określić ekwiwalentną powierzchnię nieszczelności i obliczyć przewidywany czas retencji środka gaśniczego, czyli czas utrzymania wymaganego stężenia w chronionej przestrzeni. Badanie nie wymaga rzeczywistego wyładowania środka gaśniczego.